Tilburg Virtueel

...in cultuurbreedste zin

Zwèègen èn wèès kèèke, stop de geheimhouding!



Zwèègen èn wèès kèèke, dat is een gevleugelde Tilburgse uitspraak voor als je het allemaal niet zo begrijpt, je iets te verbergen hebt of het ergens helemaal niet mee eens bent: zwijgen en wijs kijken. Hou de ander maar gewoon in het ongewisse en trek je eigen plan. Als arme sloeber met veel te veel kinderen en te weinig eten in het dogmatische geweld van de kerk is dat een wijze strategie. Je kijkt de pastoor berouwvol aan, je knikt ja en amen tegen de notabele, je draait je om en doet je ding. Zwèègen èn wèès kèèke dus.

Nou mag dat gezegde oud zijn, of het ook volwassen gedrag verbeeldt is een tweede. Het is handig als je onderliggende partij bent, maar het blinkt niet uit in de kenmerken die horen bij een vertrouwensrelatie of een open verhouding. Het zegt eerder iets over onderling wantrouwen en gesloten boeken. Tilburg kent veel gesloten boeken, teveel misschien wel. Kruikenzeikers en passanten komen ervoor in de plaats. Bijna in de letterlijke betekenissen van de woorden. Want of het nu gaat om het eren van je schrijvers en kunstenaars, of het bespreken van gedane zaken. Of het nu gaat om vermoorde jeugd of het opruimen van de financiële rotzooi die is veroorzaakt door een uit de hand gelopen sporthobby van een stel ambtenaren. De oplossing die het hippe, sociale en bestuurlijk verstandige college ons voorschotelt als stad en zelfredzame burgers met veel eigen verantwoordelijkheid is: zwèègen èn wèès kèèke.

In Amsterdam zouden ze zeggen: we moeten dat gajes zeker vertrouwen op hun blauwe ogen.
De lol van een democratie is juist dat dat dus niet meer hoeft, niet mag eigenlijk, zelfs. Tenminste zo heeft WillemII dat toen wel bedoeld toen hij afstand nam van zijn macht van de dwingende blauwe ogen. Dat was iets met democratie en grondwet en openbaarheid van bestuur en volksvertegenwoordigers zonder last en ruggespraak enzo. Hardstikke liberaal eigenlijk.

Openbaarheid van bestuur, bestuurlijke integriteit, volwassen politiek, zorgvuldig omgaan met vertrouwelijkheid zegt de minister; zorgvuldig. Burgers en ambtenaren kunnen (mogelijke) integriteitsschendingen ook melden bij het Meldpunt M, ook wel bekend als Meld Misdaad Anoniem, zegt de minister erbij.

Boze burgemeester
En onze burgemeester Noordanus is boos omdat publieke geheimen op straat liggen. In zijn boosheid doet hij aangifte bij de politie en maakt daarmee ambtenaren, raadsleden en wethouders verdacht. In de krant meldt hij stampvoetend dat nu iedereen een briefje moet tekenen om zich in zijn volksvertegenwoordigende rol te laten leiden door het principe van zwèègen èn wèès kèèke. Want het is heel onvolwassen als je al die achteloze geheimzinnigheid ter discussie stelt. Dat is inderdaad heel kinderachtig van ons Tilburgers, inclusief ondernemers die niet bij hem in bed liggen, raadsleden die de belangen van de belastingbetaler voorop zetten, om een debat in de openbaarheid te willen. En het is gelukkig helemaal niet kinderachtig om documenten eerst te publiceren, waarbij je wel degelijk partijen beschadigd. Denk aan een door vrijwilligers gedraaide sportvereniging die met een betalingsachterstand van 100 euro op een openbaar lijstje werd geschandpaald. Dat gewoon op internet stond en nog steeds staat natuurlijk. Dat was vorige week nog een toonbeeld van bestuurlijke integriteit en openheid. Nu dat vervelend is, is het met terugwerkende kracht geheim. Dat vinden CDA, PvdA, SP, GroenLinks en D66 een zorgvuldige afweging van belangen. Ik weet zo niet meer wat het woord zorgvuldig betekent.


En wat moet er verborgen blijven? Waarom is de burgemeester zo ontzettend boos? Omdat een stinkend en etterend Sportbedrijf, waar eindelijk de pus zich zo heeft opgebouwd dat de steenpuist stinkend opensplijt, niet zichtbaar mag zijn? Die puist ziet de stad al heel lang op het gezicht van het stadhuis zitten…Maar ja Tilburgers kèèke wèès en zwèègen, iedere bestuurder heeft recht op zijn eigen ellende.

Aangifte
Dus ik heb met M gebeld, gesproken over de mogelijkheid van een aangifte. Immers, de minister biedt mij die mogelijkheid. Want ik ben van mening dat de vertrouwelijkheid die zo makkelijk wordt gegeven helemaal niet zorgvuldig is afgewogen. Het publieke belang, mijn belang als belastingbetaler, wordt namelijk niet meegewogen. Dus is nu de Tilburgse gemeenteraad in overtreding, of ik zou dat op zijn minst getoetst willen hebben.

De meneer van M vond het een reuze interessante vraagstelling. Na een half uur sparren, kletsen, navragen en meer kwamen we samen tot de conclusie dat er dan een situatie moet zijn van een mens die iets fout doet. Hier in Tilburg is meer sprake van een ‘cultuur’. Dus dan kan de officier van Justitie niet zoveel met de melding, hij kan moeilijk de hele gemeenteraad voor de rechter dagen. Maar hij had een idee: bel de ombudsman!

De meneer van M vond het een reuze interessante vraagstelling. Na een half uur sparren, kletsen, navragen en meer kwamen we samen tot de conclusie dat er dan een situatie moet zijn van een mens die iets fout doet. Hier in Tilburg is meer sprake van een ‘cultuur’. Dus dan kan de officier van Justitie niet zoveel met de melding, hij kan moeilijk de hele gemeenteraad voor de rechter dagen. Maar hij had een idee: bel de ombudsman!

Dus ik bel met een uiterst vriendelijke medewerkster van de ombudsman. Wederom een lang gesprek, die Haagse ambtenaren vinden dit een reuzeleuke vraagstelling. Maar ook zij kon mijn zorgen niet verlichten. Want inderdaad, de Wet Openbaarheid van Bestuur gaat op slot zogauw een meerderheid van de gemeenteraad iets geheim verklaart (of vertrouwelijk of stiekem of een ander mooi woord, het boek gaat dicht in ieder geval en het geluid uit). En de Ombudsman is een tweedelijns klachteninstituut. Haar advies: dien een klacht in bij de gemeente.

Nu kan ik in mijn eentje een klacht indienen, en dan krijg ik vast een heel mooi antwoord waarin uitgeschreven staat waarom zaken gaan zoals ze gaan. Dat alle regels gevolgd worden en dus niets is in strijd met de wet (die conclusie had ik zelf ook al getrokken, dat is nu net het verneukeratieve eraan). En dat als ik als burger wil dat zaken openbaar worden, ik mij tot de gemeenteraad moet wenden. Dus terug naar af. Het is net ganzenborden.

Stop de geheimhouding
Er kan nog iets. Een petitie. Een symbool. Een fluwelen handschoen. Een gedeelde uitspraak. Dat instrument staat je dan nog ter beschikking als mens in dit geweld van bestuurders en organisaties en bedrijfsbelangen en nieuwspraak en woorden met opgerekte betekenissen en regels die tot op het detail gevolgd worden, zodat je er niet overheen gaat. Waar mijn belang er niet toe doet. Terwijl ik wel de hand ben die de bestuurders voedt… Dan maar moraalridder met het zwaard van het woord. Ik heb er eentje gemaakt: Stop de geheimhouding!

Aan alle leden van de Tilburgse gemeenteraad!

Stop de geheimhouding!

Iedere dag wordt in de stad Tilburg de lijst met geheime informatie langer en langer. Tilburgers weten nauwelijks nog wat er met hun belastinggeld gebeurt. Wij zijn het hier niet mee eens.

Wij eisen van de leden van de Tilburgse gemeenteraad dat zij alle vertrouwelijkheid opnieuw beoordelen aan de principes van ‘openbaar tenzij’ en hier zoveel mogelijk de grenzen van de openbaarheid opzoeken in plaats van de geheimhouding. En voorstellen voor geheimhouding niet meer klakkeloos overnemen, zoals bij de sportclubs en Midi en Cinecitta en Stappegoor en etc, etc. wel gewoon is gedaan.

Tilburgers hebben recht op volledige openheid van zaken als het gaat om alles wat de gemeente doet en bedenkt.

Daarom vragen we als burgers dan nu maar zelf om het vanzelfsprekende. Maximale openheid; zoals de wet dat wilt en een gezonde democratie dat eist. Zodat mensen, samen met journalisten en volksvertegenwoordigers, gewoon kunnen zien hoe er met het belastinggeld en hun verkiezingsstem wordt gewerkt.

We eisen dat de Tilburgse gemeenteraad hier diepgaand over in gesprek gaat met elkaar en de ambtenaren, en alle vertrouwelijke dossiers opnieuw beoordeeld op algemeen belang van geheimhouding.

Wil je tekenen? Doe dat hier.